Artıq yeni bir ilə doğru addımlayırıq. Bu il ərzində Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ probleminin həll olunması istiqamətində atılan addımlar və nəticəsiz qalan görüşlərlə bağlı politoloq Elçin Mirzəbəylinin fikirlərini öyrəndik.
- Elçin müəllim, sizcə, bu il ərzində keçirilən görüşlərin nəticəsiz qalmasının əsas səbəbi nə olub? Nəyə görə keçirilən görüşlər münaqişənin həllinə təkan verə bilmir?
- İlk olaraq onu qeyd etmək lazımdır ki, bu günə qədər atılan bütün addımlarda Ermənistan qeyri-konstruktiv mövqe nümayiş etdirib. ATƏT-in Minsk qrupu 2011-ci ildən öncə də, ümidverici bəyanatlar səsləndirmişdi. Lakin bütün bunlarla yanaşı, 2011-ci ildə keçirilən bir sıra görüşlər, o cümlədən Rusiyanın vasitəçiliyi ilə keçirilən görüşlər nəticəsiz qaldı. Nəticəsiz qalmaqla yanaşı, keçirilən görüşlər geriyə addım kimi qiymətləndirildi. Bu gün nəticə ondan ibarətdir ki, Ermənistan öz işğalçılıq siyasətini davam etdirir və münaqişənin həlli istiqamətində heç bir addım atmır. Siyasətlə maraqlanan istənilən insan üçün Ermənistanın mövqeyinin konkret məqama söykənmədiyi aydındır. Yəni Ermənistanın atdığı bütün addımlar danışıqlar prosesinin pozulmasına istiqamətlənib. Bu baxımdan da deyə bilərik ki, 2011-ci ildə münaqişənin həlli istiqamətində aparılan işlərdə faktik olaraq heç bir irəliləyiş əldə olunmadı.
- İcmalar arasında Berlində nəzərdə tutulan görüş baş tutmadı. Sizcə bu nəyə işarədir? Ümumilikdə götürdükdə, icmaların münaqişənin həllində fəaliyyətsizini nə ilə əlaqələndirməliyik və sizcə xalq diplomatiyası münaqişənin hansı mərhələsində işə düşə bilər?
- Burada fikirlər haçalanır. Əslində həm Avropa dövlətləri, Şərq tərəfdaşlığı çərçivəsində olan dövlətlər, həm də ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri ilkin mərhələdə icmalar arasında münasibətlərin intensivləşməsini, inteqrasiya prosesinin güclənməsini, tərəflər arasında etimadın yüksəlməsinə stimul verəcəyini bildirirlər. Lakin proseslər onu göstərir ki, işğal vəziyyəti aradan qalxmamış heç bir etimadlı münasibətdən söhbət gedə bilməz. Çünki işğalçı ilə işğala məruz qalan arasında bu mümkün deyil. İlk olaraq status-kvo bərpa olunmalıdır. Bundan sonra hansısa münasibətdən danışmaq olar. Qəbul etmək lazımdır ki, bu məsələyə Avropa ölkələrinin baxışı fərqlidir. Elə məhz bu səbəbdən də münaqişənin həlli prosesi getdikcə uzanır.
- Elçin müəllim, ötən gün Ermənistan-Azərbaycan xarici işlər nazirlərinin arasında görüş keçirilib. Sizcə bu görüşü statistik görüş adlandırmaq olarmı?
- Hesab edirəm ki, bu görüş ATƏT-in MİNSK qrupunun həmsədrlərinin regiona son səfəri ilə bağlı keçirilib. Və diqqətinizə çatdırım ki, bu görüşdən sonra heç bir bəyanat qəbul olunmayıb. Bu da onu göstərir ki, bəli, görüş statistik xarakter daşıyır. Bu cür görüşlərin keçirilməsində əsas məqsəd Minsk qrupunun fəaliyyətinin iflasa uğramamasıdır. Yəni xarici işlər nazirlərinin görüşləri danışıqların davam etdirilməsi üçün nəzərdə tutulan formal görüşlərdən biri oldu. Lakin bu görüşün prosesin gedişatına hər hansı müsbət təsir edəcəyini demək yanlış olardı.
Günay Məmmədova
USD
EUR
GBP
RUB